P0175 Sistem Çok Zengin (Sıra 2)
P0175 arıza kodu, motor kontrol ünitesinin (ECU/ECM) Sıra 2'deki hava-yakıt karışımının normalden daha zengin olduğunu tespit ettiğini gösterir.
Buradaki “zengin” ifadesi, motora giren hava miktarına göre gereğinden fazla yakıt bulunduğu anlamına gelir.
Ancak P0175 görüldüğünde doğrudan “enjektör bozuk” demek doğru değildir. ECU'nun zengin karışım tespit etmesinin birçok farklı nedeni olabilir.
Örneğin:
-
Yakıt basıncının fazla olması
-
Enjektörlerden fazla yakıt geçmesi
-
MAF sensörünün hatalı ölçüm yapması
-
Oksijen veya hava-yakıt sensörünün yanlış bilgi göndermesi
-
Motor sıcaklık sensörünün yanlış değer göstermesi
-
EVAP purge valfinin açık kalması
-
Hava girişinin kısıtlanması
-
Yakıt basınç kontrol sisteminin arızalanması
-
Kablo, soket veya şase problemleri
Bu nedenle P0175'i tek başına bir parça arızası olarak değerlendirmek yerine, ECU'nun neden yakıtı azaltmaya çalıştığını anlamak gerekir.
“Sıra 2” Ne Anlama Gelir?
“Sıra 2”, çok silindirli ve iki ayrı silindir sırasına sahip motorlarda 1 numaralı silindirin bulunmadığı silindir sırasını ifade eder.
Yani:
-
Sıra 1 = 1 numaralı silindirin bulunduğu taraf
-
Sıra 2 = karşı taraftaki silindir sırası
Burada önemli bir ayrıntı vardır:
Sıra 2, 2 numaralı silindir anlamına gelmez.
P0175 bir tek silindirin değil, ilgili silindir sırasındaki motorun hava-yakıt kontrolünün fazla zengin olduğunu ifade eder.
ECU Zengin Karışımı Nasıl Anlar?
ECU hava-yakıt karışımını doğrudan “ölçüp” karar vermez.
Motorun çalışma koşullarını değerlendirmek için farklı sensörlerden gelen bilgileri kullanır.
Bunlar motora göre değişmekle birlikte şunları içerebilir:
-
MAF sensörü
-
MAP sensörü
-
Oksijen sensörü
-
Hava-yakıt oranı sensörü
-
Motor soğutma suyu sıcaklık sensörü
-
Gaz kelebeği konum bilgisi
-
Motor devri
-
Motor yükü
-
Yakıt basıncı
-
Yakıt basınç sensörü
ECU, egzozdaki oksijen miktarı ve diğer motor verileri üzerinden karışımın hedef değerden sapıp sapmadığını belirler.
Karışım zengin görünüyorsa ECU yakıt miktarını azaltmaya çalışır.
Bu düzeltme uzun süre yeterli olmazsa P0175 kaydedilebilir.
Yakıt Düzeltmeleri P0175 İçin Neden Önemli?
P0175 teşhisinde STFT ve LTFT değerleri çok önemli bilgiler sağlar.
STFT, ECU'nun o anda yaptığı kısa süreli yakıt düzeltmesidir.
LTFT ise ECU'nun zaman içerisinde öğrendiği uzun süreli yakıt düzeltmesidir.
Motor zengin çalışıyorsa ECU genellikle yakıtı azaltmaya çalışır.
Bu durumda yakıt düzeltmeleri negatif yönde hareket eder.
Örneğin ECU sürekli olarak olması gerekenden daha az yakıt püskürtmeye çalışıyorsa, yakıt trim değerlerinde negatif düzeltmeler görülür.
Fakat burada tek bir “normal değer” üzerinden karar verilmemelidir.
Motorun çalışma sıcaklığı, devri, yükü ve üretici kalibrasyonu değerleri değiştirebilir.
Negatif Yakıt Trimi Ne Söyler?
Negatif yakıt trimleri önemli bir ipucudur ancak tek başına arızanın kaynağını göstermez.
Negatif değerler ECU'nun:
“Yakıtı azaltmam gerekiyor.”
şeklinde bir düzeltme yaptığını gösterir.
Bunun nedeni gerçekten fazla yakıt olabilir.
Fakat ECU'ya yanlış bilgi veren bir sensör de aynı sonucu ortaya çıkarabilir.
Bu nedenle şu iki ihtimali birbirinden ayırmak gerekir:
Motor gerçekten fazla yakıt alıyor olabilir.
veya
Motor normal çalışmasına rağmen sensör ECU'ya yanlış bilgi gönderiyor olabilir.
Teşhisin en önemli noktalarından biri budur.
P0175'in En Yaygın Nedenlerinden Biri: Fazla Yakıt Basıncı
Yakıt basıncının üreticinin belirlediği değerin üzerine çıkması, enjektörlerden normalden fazla yakıt geçmesine neden olabilir.
Olası nedenler arasında:
-
Yakıt basınç regülatörü
-
Yakıt basınç kontrol valfi
-
Yakıt basınç sensörü
-
Yakıt basıncı kontrol devresi
-
Yakıt dönüş sistemi
-
Elektriksel kontrol problemi
bulunabilir.
Elektronik yakıt basınç kontrolüne sahip modern araçlarda ECU'nun istediği basınç ile gerçek basınç karşılaştırılmalıdır.
Eğer ECU örneğin belirli bir basınç istiyor ancak sistem sürekli olarak bundan daha yüksek basınç üretiyorsa, yakıt basıncı kontrol sistemi ayrıntılı şekilde incelenmelidir.
Yakıt Pompası P0175'e Neden Olur mu?
Sadece P0175 koduna bakarak yakıt pompasının arızalı olduğu söylenemez.
Hatta klasik anlamda zengin karışım probleminde yakıt pompasından önce yakıt basıncı kontrol sistemi incelenmelidir.
Çünkü önemli olan yalnızca pompanın çalışması değil, yakıt sisteminin doğru basıncı oluşturup bu basıncı kontrol edebilmesidir.
Bu nedenle pompa değiştirilmeden önce gerçek yakıt basıncı ölçülmelidir.
Enjektör Arızası P0175'e Neden Olabilir
Evet.
Yakıt enjektörlerinden biri veya birkaçı normalden fazla yakıt geçiriyorsa P0175 oluşabilir.
Özellikle:
-
Açık kalan enjektör
-
Sızdıran enjektör
-
Takılı kalan enjektör
-
Gereğinden fazla debiye sahip enjektör
-
Yanlış enjektör
-
Enjektör kontrol problemi
zengin karışıma neden olabilir.
Ancak burada da önemli bir hata yapılmamalıdır:
P0175 = Enjektör arızası değildir.
Enjektör gerçekten suçlanacaksa test edilmelidir.
Sızdıran Enjektör Nasıl Anlaşılır?
Enjektör problemi varsa bazı ek belirtiler görülebilir:
-
Yakıt tüketiminin artması
-
Yakıt kokusu
-
Zor çalışma
-
Rölantide düzensizlik
-
Siyah egzoz dumanı
-
Buji kurumlanması
-
Tekleme
-
Motor yağında yakıt kokusu
-
Yağ seviyesinde anormal yükselme
Özellikle motor kapatıldıktan sonra yakıt basıncı hızlı şekilde düşüyorsa, yakıt sisteminde kaçak ihtimali araştırılmalıdır.
Fakat basıncın düşmesinin tek nedeni enjektör değildir. Yakıt pompası çek valfi, basınç regülatörü veya sistemin diğer bileşenleri de değerlendirilmelidir.
MAF Sensörü P0175'e Neden Olabilir mi?
MAF sensörü, motora giren hava miktarının hesaplanmasında önemli rol oynar.
Sensörün yanlış hava miktarı bildirmesi ECU'nun yakıt hesabını bozabilir.
Örneğin MAF sensörü motorun gerçek çalışma koşullarıyla uyumsuz bir hava akışı değeri bildiriyorsa, ECU yanlış miktarda yakıt komutu verebilir.
Bu nedenle P0175 görüldüğünde MAF sensörünün canlı verisi incelenmelidir.
Ancak sensörü doğrudan değiştirmek doğru yaklaşım değildir.
MAF verisi:
-
Motor devri
-
Gaz kelebeği konumu
-
Motor yükü
-
MAP değeri
-
Yakıt trimleri
-
Motor sıcaklığı
ile birlikte değerlendirilmelidir.
MAF Sensörünü Temizlemek Çözüm Olur mu?
Bazen kirli bir MAF sensörü yanlış ölçüm yapabilir.
Fakat P0175 görüldü diye MAF sensörünü temizlemek veya değiştirmek kesin çözüm olarak kabul edilmemelidir.
Öncelikle sensörün gerçekten hatalı veya anormal veri üretip üretmediği kontrol edilmelidir.
Ayrıca her MAF sensörü aynı şekilde temizlenmemelidir. Yanlış kimyasal veya yanlış uygulama sensöre zarar verebilir.
Motor Soğutma Suyu Sıcaklık Sensörü
Motorun çalışma sıcaklığı, ECU'nun yakıt miktarını belirlemesinde önemli bir parametredir.
Motor soğukken daha fazla yakıt gerekir.
Motor çalışma sıcaklığına ulaştığında bu zenginleştirme azaltılır.
Eğer sıcaklık sensörü motoru gerçekte olduğundan çok daha soğuk gösteriyorsa ECU gereğinden fazla yakıt vermeye devam edebilir.
Bu durum P0175'e katkıda bulunabilir.
Kontrol etmek için araç uzun süre çalıştırılmadan bekletildikten sonra canlı veride motor soğutma suyu sıcaklığına bakılabilir.
Motor tamamen soğukken görülen değer genel olarak ortam sıcaklığıyla makul ölçüde uyumlu olmalıdır.
Ardından motor ısınırken sıcaklık değerinin düzgün şekilde yükselmesi beklenir.
EVAP Purge Valfi
EVAP sistemi yakıt deposundan oluşan yakıt buharlarını kontrol altında motora gönderir.
Purge valfi gerektiği zaman kapalı kalamıyorsa, emme sistemine gereğinden fazla yakıt buharı girebilir.
Bu durum özellikle rölantide veya belirli çalışma koşullarında karışımın zenginleşmesine neden olabilir.
P0175 ile birlikte EVAP sistemiyle ilgili başka arıza kodları da varsa purge sistemi mutlaka değerlendirilmelidir.
Yakıt aldıktan hemen sonra başlayan rölanti problemi de bu sistemin incelenmesini gerektirebilir.
Hava Filtresi ve Hava Girişi
Motora yeterli miktarda hava girmemesi de karışımı zenginleştirebilir.
Kontrol edilmesi gereken noktalar arasında:
-
Çok kirli hava filtresi
-
Ezilmiş hava giriş hortumu
-
Tıkalı hava kanalı
-
Hava kutusundaki yabancı cisimler
-
Gaz kelebeği çevresindeki ciddi kirlenme
bulunur.
Ancak “hava filtresi kirli, P0175 bundan” şeklinde kesin bir sonuca varılmamalıdır.
Modern motor yönetim sistemleri hava akışındaki birçok değişikliği telafi edebilir.
Gerçek bir hava kısıtlaması olduğuna dair ölçüm veya fiziksel kanıt aranmalıdır.
Oksijen Sensörü Yanlış Bilgi Verebilir
P0175'in ilginç taraflarından biri, motor gerçekten zengin olmadığı halde bu kodun oluşabilmesidir.
Oksijen sensörü veya hava-yakıt oranı sensörü yanlış bilgi gönderirse ECU karışımın zengin olduğunu düşünebilir.
Bu durumda ECU yakıtı azaltır.
Sonuç olarak P0175 ortaya çıkabilir.
Bu nedenle teşhiste şu soru sorulmalıdır:
“Motor gerçekten zengin mi, yoksa sensör ECU'ya zengin olduğunu mu söylüyor?”
Sensörün çalışma şekli motor ve sensör teknolojisine göre değişir.
Geleneksel dar bant oksijen sensörü ile modern geniş bant hava-yakıt sensörü aynı yöntemle test edilmemelidir.
Egzoz Kaçağı
Egzoz kaçağı, oksijen sensörünün okumasını etkileyebilir.
Özellikle sensörün bulunduğu bölgeye yakın bir kaçak varsa egzoz gazının sensöre ulaşan yapısı değişebilir.
Bu nedenle:
-
Egzoz manifoldu
-
Manifold contası
-
Oksijen sensörü çevresi
-
Hava-yakıt sensörü bağlantısı
-
Flanşlar
-
Egzoz boruları
kontrol edilmelidir.
Sensör verileri motorun gerçek çalışma davranışıyla uyuşmuyorsa egzoz sistemi de göz ardı edilmemelidir.
Yakıt Kalitesi
Yakıtın kalitesi ve içeriği de motorun yakıt kontrolünü etkileyebilir.
Özellikle P0175 kodu yakıt alındıktan hemen sonra ortaya çıktıysa yakıt kalitesi göz önünde bulundurulmalıdır.
Olası problemler:
-
Yanlış yakıt
-
Yakıtın kirlenmesi
-
Yakıtın başka bir maddeyle karışması
-
Yakıt özelliklerinin normalden sapması
Ancak burada da doğrudan yakıtı suçlamak yerine uygun kontroller yapılmalıdır.
P0175 Sadece Sıra 2'yi Etkiliyorsa
P0175'in yalnızca Sıra 2'de görülmesi teşhis açısından önemli bir ipucudur.
Örneğin:
Sıra 1 yakıt trimleri normal
Sıra 2 yakıt trimleri belirgin şekilde negatif
Bu durumda Sıra 2'ye özgü bir problem daha fazla önem kazanır.
Örneğin:
-
Sıra 2 enjektörleri
-
Sıra 2 oksijen/A/F sensörü
-
Sıra 2 sensör tesisatı
-
Sıra 2 yakıt dağılımı
-
Sıra 2'yi etkileyen mekanik bir problem
incelenebilir.
Buna karşılık iki sıra da zengin görünüyorsa ortak bir problem aranmalıdır.
P0172 ile P0175 Birlikte Çıkarsa
Bu iki kod birlikte görüldüğünde teşhis yönü oldukça değişir.
P0172 – Sistem Çok Zengin (Sıra 1)
P0175 – Sistem Çok Zengin (Sıra 2)
Her iki kodun aynı anda bulunması, iki ayrı silindir sırasındaki enjektörlerin aynı anda bozulduğu anlamına gelmek zorunda değildir.
Daha çok motorun tamamını etkileyebilecek ortak nedenler düşünülmelidir.
Örneğin:
-
MAF sensörü
-
Aşırı yakıt basıncı
-
Yakıt basınç kontrol problemi
-
Motor sıcaklık sensörü
-
Yakıt kalitesi
-
Ortak elektrik/şase problemi
-
Hava girişindeki ortak problem
daha anlamlı hale gelir.
P0171 ve P0175 Birlikte Olabilir mi?
P0171 “Sistem Çok Fakir”, P0175 ise “Sistem Çok Zengin” anlamına gelir.
İlk bakışta birbirinin tamamen zıttı oldukları için birlikte görülmeleri garip gelebilir.
Ancak özellikle sensör, kablo veya çalışma koşullarına bağlı arızalarda farklı zamanlarda iki farklı karışım problemi kaydedilebilir.
Örneğin bir sensörün sinyali sıcaklığa bağlı olarak bozulabilir.
Benzer şekilde yakıt basıncı veya EVAP sistemi belirli çalışma koşullarında farklı davranabilir.
Bu durumda iki kodun hangi koşullarda kaydedildiğine bakmak gerekir.
P0175 ve Tekleme Kodları
P0175 yanında P0300 veya P030x gibi tekleme kodları bulunabilir.
Zengin karışım:
-
Bujileri yakıtla kirletebilir
-
Yanmayı bozabilir
-
Teklemeye neden olabilir
Ancak tersine, bir tekleme de egzoz sensörlerinin gördüğü oksijen miktarını değiştirebilir.
Bu nedenle P0175 ile tekleme kodu birlikte bulunduğunda hangisinin önce meydana geldiği araştırılmalıdır.
P0175 İçin Doğru Teşhis Nasıl Yapılır?
Teşhise doğrudan parça değiştirerek başlamak yerine motorun verdiği veriler izlenmelidir.
Önce tüm arıza kodlarını okuyun.
Sadece P0175'e bakmayın.
MAF, MAP, yakıt basıncı, EVAP, oksijen sensörü, sıcaklık sensörü ve tekleme kodlarını da değerlendirin.
Freeze-frame verilerini inceleyin.
P0175 hangi koşulda oluşmuş?
-
Rölantide mi?
-
Soğuk motorda mı?
-
Motor çalışma sıcaklığındayken mi?
-
Sabit hızda mı?
-
Hızlanırken mi?
-
Yüksek motor yükünde mi?
Bu bilgiler teşhis için çok değerlidir.
STFT ve LTFT değerlerini karşılaştırın.
Özellikle Sıra 1 ile Sıra 2 arasındaki farklara bakın.
Gerçekten zengin olup olmadığını doğrulayın.
Sensörün söylediğini otomatik olarak doğru kabul etmeyin.
Yakıt basıncını kontrol edin.
Üretici değerleriyle karşılaştırın.
Elektronik yakıt basınç kontrolü varsa istenen ve gerçek basınç değerlerini karşılaştırın.
Enjektörleri test edin.
Gerekirse debi, kaçak, dengeleme ve elektriksel çalışma testleri gerçekleştirin.
MAF/MAP değerlerini kontrol edin.
Sensörlerin birbirleriyle ve motorun çalışma koşullarıyla mantıklı sonuçlar üretip üretmediğine bakın.
EVAP purge sistemini kontrol edin.
Purge valfinin gerektiğinde kapanabildiğinden emin olun.
Motor sıcaklık bilgisini kontrol edin.
Soğuk çalıştırmada ve motor ısındıkça sıcaklık değerinin gerçek motor davranışıyla uyumlu olup olmadığını inceleyin.
Oksijen/A/F sensörlerini değerlendirin.
Sensörün tipine uygun test yöntemi kullanılmalıdır.
Elektriksel Problemleri Unutmayın
Bazen mekanik olarak sağlam bir sensör, elektriksel problem nedeniyle ECU'ya yanlış bilgi gönderebilir.
Kontrol edilmesi gerekenler:
-
Sensör soketleri
-
Kablo kopuklukları
-
Oksitlenmiş terminaller
-
Şase bağlantıları
-
Referans voltajı
-
Sensör beslemesi
-
ECU soketleri
-
Ortak sensör şaseleri
Özellikle birden fazla sensörde aynı anda anormal değerler varsa ortak besleme veya şase bağlantısı daha fazla önem kazanır.
Sadece kabloda süreklilik ölçmek her zaman yeterli değildir. Yük altında voltaj düşümü ölçümü, yüksek dirençli bağlantı problemlerini ortaya çıkarabilir.
P0175 Motor İçin Zararlı mı?
Aracın P0175 ile kısa süreli olarak çalışması her zaman ciddi motor hasarı anlamına gelmez.
Fakat motor uzun süre belirgin şekilde zengin çalışıyorsa problem ihmal edilmemelidir.
Uzun süreli zengin çalışma:
-
Yakıt tüketimini artırabilir
-
Bujileri kirletebilir
-
Motor performansını düşürebilir
-
Karbon birikintilerini artırabilir
-
Emisyonları yükseltebilir
-
Katalitik konvertöre zarar verebilir
-
Motor yağında yakıt seyrelmesine neden olabilir
-
Teklemeye yol açabilir
Özellikle yanmamış yakıt egzoz sistemine yoğun şekilde ulaşıyorsa katalitik konvertör aşırı ısınabilir.
Motor ciddi şekilde tekliyor ve motor arıza lambası yanıp sönüyorsa aracı kullanmaya devam etmek yerine arızanın mümkün olduğunca kısa sürede teşhis edilmesi gerekir.
P0175 Görüldüğünde Hangi Parça Değiştirilmemeli?
P0175 tek başına şu parçaların herhangi birinin kesin olarak arızalı olduğunu göstermez:
-
Enjektör
-
Yakıt pompası
-
MAF sensörü
-
Oksijen sensörü
-
Yakıt basınç regülatörü
-
MAP sensörü
-
Motor sıcaklık sensörü
-
ECU
Bu parçaların her biri ancak uygun test sonuçlarıyla şüpheli hale gelmelidir.
Özellikle modern araçlarda yalnızca arıza koduna bakarak parça değiştirmek gereksiz masraflara yol açabilir.
P0175 ile İlgili Pratik Bir Örnek
Bir araçta P0175 bulunduğunu düşünelim.
Motor çalışma sıcaklığına ulaştığında Sıra 2 yakıt trimleri belirgin şekilde negatif.
Sıra 1 ise normale yakın.
Motor rölantide düzensiz çalışıyor ve egzozdan yakıt kokusu geliyor.
Bu durumda doğrudan MAF sensörünü değiştirmek mantıklı değildir.
Sıra 2 enjektörleri, yakıt basıncı ve Sıra 2 sensörlerinin davranışı daha yakından incelenmelidir.
Eğer yakıt basıncı normal olduğu halde bir enjektörün motor kapalıyken yakıt kaçırdığı tespit edilirse, P0175'in gerçek nedeni bulunmuş olur.
Başka Bir Örnek: İki Sıra da Zengin
Başka bir araçta hem P0172 hem P0175 bulunuyor.
Her iki sırada da yakıt trimleri negatif.
Yakıt basıncı olması gerekenden yüksek.
Bu durumda iki ayrı sensör veya çok sayıda enjektörün aynı anda arızalandığını varsaymak yerine, ortak yakıt basınç kontrol sistemi öncelikli olarak araştırılmalıdır.
Bu örnek, aynı arıza kodunun farklı araçlarda neden farklı teşhis yollarına götürebileceğini gösterir.
Sonuç
P0175 – System Too Rich (Bank 2), ECU'nun Sıra 2'de hava-yakıt karışımının gereğinden zengin olduğunu tespit ettiğini gösterir.
Fakat bu kod doğrudan belirli bir parçanın arızalı olduğunu söylemez.
En önemli olası nedenler:
-
Fazla yakıt basıncı
-
Sızdıran veya fazla yakıt veren enjektör
-
MAF sensörü problemi
-
Oksijen/A/F sensörü problemi
-
Motor sıcaklık sensörü hatası
-
EVAP purge valfi problemi
-
Hava girişinin ciddi şekilde kısıtlanması
-
Yakıt basınç kontrol arızası
-
Yakıt kalitesi problemi
-
Kablo, soket veya şase problemi
P0175 teşhisinde en değerli bilgilerden biri yakıt trimlerinin Sıra 1 ve Sıra 2 arasında nasıl davrandığıdır.
Sadece Sıra 2 zenginse Sıra 2'ye özgü problemler daha fazla önem kazanır. Her iki sıra da zenginse motorun tamamını etkileyen ortak nedenlere yönelmek gerekir.
Kısacası P0175, “enjektörü değiştir” kodu değildir. ECU'nun yakıtı neden sürekli azaltmaya çalıştığını bulmak gerekir. Yakıt basıncı, enjektörler, MAF/MAP verileri, oksijen sensörleri, EVAP sistemi, motor sıcaklığı ve elektriksel bağlantılar birlikte değerlendirildiğinde gerçek arızaya ulaşmak çok daha kolay olur.
Burhanettin Buğa
13-12-2023 | AfyonkarahisarMerhaba, aracım benzin yağ karıştırıyor ve beyaz duman atıyor. Bobin ve kablosu, buji değişti, enjektör kontrol edildi sağlam üst kapak ve contası yapıldı. Neden olur acaba?
Oto Tasarruf
04-09-2022 | Ankara@Çağlar Aydın, aracınız zengin karışım arızası veriyorsa öncelikle yakıt sistemi bileşenleri kontrol edilmelidir. Arızalı veya tıkalı yakıt enjektörleri, arızalı yakıt pompası, arızalı yakıt basınç regülatörü, motora ölçülmeden giren vakum kaçakları, arızalı MAF sensörü ve daha birçok nedenden dolayı araç zengin çalışabilir. Hava-yakıt oranı bozulan bir araç zor çalışabilir, tekleyebilir ve stop edebilir.
Çağlar Aydın
04-09-2022 | ErzurumBenim araçta marş basıyor ama araç çalışmıyor. İkinci, üçüncü bazen de dördüncü marşta çalışıyor. Servise götürdüm arıza yok diyor. Orada tek marşta çalıştı zaten bazen tek marşta çalışıyor. Pc'ye bağladık zengin karışım arızası yazıyor. Ancak usta bu arıza ile araçtaki sorunun alakası yok diyor. Anlamadım gitti, akü yeni, bujiler yeni, yakıt filtresini de yeni değiştim ama sorun devam ediyor nedeni ne olabilir?