Elektrikli Araç Nedir? Elektrikli Araç Alırken Nelere Dikkat Etmek Gerekir
Elektrikli araçlar, otomotiv sektörünün son yıllardaki en önemli teknolojik dönüşümlerinden biri haline geldi. Benzinli veya dizel araçlarda hareketi sağlayan içten yanmalı motorun yerine elektrik motoru kullanan tam elektrikli araçlar, enerjisini yüksek voltajlı bir bataryada depoluyor.
Ancak elektrikli araç satın almak yalnızca “en uzun menzile sahip modeli” seçmek anlamına gelmiyor. Batarya kapasitesi, gerçek kullanım menzili, şarj süresi, DC hızlı şarj performansı, evde şarj imkânı, batarya garantisi, kış koşullarındaki performans, enerji tüketimi, servis ağı ve ikinci el değeri gibi birçok faktör satın alma kararını doğrudan etkiliyor.
Peki elektrikli araç tam olarak nedir, nasıl çalışır ve elektrikli araç satın alırken nelere dikkat etmek gerekir?
Elektrikli Araç Nedir?
Tam elektrikli araçlar, İngilizcede BEV (Battery Electric Vehicle) olarak adlandırılır. Bu araçlar yalnızca elektrik enerjisiyle çalışır ve hareket için içten yanmalı bir motor kullanmaz.
Tam elektrikli bir araçta genel olarak şu sistemler bulunur:
-
Yüksek voltajlı çekiş bataryası
-
Bir veya daha fazla elektrik motoru
-
İnverter ve güç elektroniği
-
Dahili şarj cihazı
-
Şarj soketi
-
DC-DC dönüştürücü
-
12 voltluk yardımcı akü
-
Rejeneratif fren sistemi
-
Batarya ve motor termal yönetim sistemi
-
Elektronik kontrol üniteleri
Batarya elektrik enerjisini depolar. Sürücü gaz pedalına bastığında bataryadaki enerji güç elektroniği üzerinden elektrik motoruna aktarılır. Elektrik motoru da bu enerjiyi mekanik enerjiye çevirerek tekerlekleri döndürür.
Bu nedenle tam elektrikli araçlarda benzinli ve dizel otomobillerde bulunan yakıt deposu, yakıt pompası, yakıt enjektörleri, egzoz sistemi ve klasik motor yağı sistemi gibi birçok mekanik sistem bulunmaz.
Elektrikli Araç Nasıl Çalışır?
Elektrikli aracın çalışma prensibi temel olarak oldukça basittir.
Araç bir şarj cihazına bağlandığında elektrik enerjisi şarj sistemi üzerinden yüksek voltajlı bataryaya aktarılır. Batarya bu enerjiyi depolar.
Araç hareket ettirildiğinde bataryadaki elektrik enerjisi güç elektroniği aracılığıyla elektrik motoruna gönderilir. Motor elektrik enerjisini dönme hareketine çevirerek aracın hareket etmesini sağlar.
Aracın yapısına göre ön aksta, arka aksta veya her iki aksta elektrik motoru bulunabilir.
Çift motorlu elektrikli araçlarda genellikle motorlardan biri ön, diğeri arka aksı çalıştırır. Böylece dört tekerlekten çekiş sistemi elde edilebilir.
Elektrik motorları düşük devirlerden itibaren yüksek tork üretebildiği için elektrikli araçlarda gaz pedalına basıldığında oldukça hızlı ve kesintisiz bir ivmelenme hissedilebilir.
Elektrikli Araç, Hibrit ve Plug-in Hibrit Arasındaki Fark Nedir?
Elektrikli araç kavramı bazen hibrit araçlarla karıştırılabiliyor. Ancak bu araçlar birbirinden farklıdır.
Tam elektrikli araç (BEV) yalnızca elektrik motoru ve yüksek voltajlı batarya ile çalışır. Benzin veya dizel yakıt kullanmaz.
Hibrit araç (HEV) içten yanmalı motor ile elektrik motorunu birlikte kullanır. Genellikle dışarıdan şarj edilmez ve bataryasını frenleme sırasında geri kazanılan enerjiyle ve motor üzerinden şarj eder.
Plug-in hibrit araç (PHEV) ise daha büyük bir bataryaya sahiptir ve dışarıdan şarj edilebilir. Belirli bir mesafeyi yalnızca elektrik enerjisiyle gidebilir, ardından içten yanmalı motor devreye girebilir.
Bu nedenle araç satın alırken “elektrikli” ifadesinin tam olarak hangi sistemi ifade ettiğine dikkat etmek gerekir.
Elektrikli Araçların Avantajları Nelerdir?
Elektrikli araçların birçok önemli avantajı bulunuyor.
Anlık tork
Elektrik motorları düşük devirlerden itibaren yüksek tork üretebildiği için özellikle kalkışlarda ve ara hızlanmalarda güçlü bir tepki verebilir.
Sessiz ve yumuşak sürüş
İçten yanmalı motorun titreşimi ve motor sesi bulunmadığından elektrikli araçlar özellikle düşük hızlarda oldukça sessizdir.
Ayrıca birçok elektrikli araçta klasik anlamda vites değişimi olmadığı için güç aktarımı daha kesintisiz hissedilir.
Daha az rutin bakım
Tam elektrikli araçlarda motor yağı, motor yağı filtresi, buji ve yakıt enjektörü gibi geleneksel motor bileşenleri bulunmaz.
Ayrıca rejeneratif frenleme sayesinde geleneksel fren balataları ve diskleri bazı kullanım koşullarında daha az kullanılabilir.
Egzoz emisyonu bulunmaması
Tam elektrikli araçların egzoz sistemi bulunmadığı için kullanım sırasında egzozdan kaynaklanan emisyon oluşmaz.
Yüksek enerji verimliliği
Elektrik motorları, elektrik enerjisini harekete dönüştürmede oldukça verimli sistemlerdir. Bu durum özellikle şehir içi kullanımda elektrikli araçların önemli avantajlarından biridir.
Elektrikli Araçların Dezavantajları Nelerdir?
Elektrikli araçların avantajları kadar bazı dezavantajları da bulunuyor.
Bunların başında şarj konusu geliyor.
Benzinli veya dizel bir araç birkaç dakika içinde yakıt alıp yola devam edebilirken elektrikli aracın şarj edilmesi kullanılan şarj cihazına, aracın maksimum şarj gücüne, batarya sıcaklığına ve batarya doluluk oranına göre daha uzun sürebilir.
Diğer olası dezavantajlar şunlardır:
-
Bazı modellerde yüksek satın alma fiyatı
-
Şarj altyapısına duyulan ihtiyaç
-
Soğuk havalarda menzil kaybı
-
Uzun yolculuklarda şarj planlama gereksinimi
-
Batarya sistemlerinin yüksek maliyetli olabilmesi
-
Teknolojinin hızlı gelişmesi
-
Bazı modellerde ikinci el değerinin hızlı düşebilmesi
-
Eski modellerde sınırlı hızlı şarj kapasitesi
Bu nedenle elektrikli araç satın alırken yalnızca aracın teknik özelliklerine değil, günlük kullanım alışkanlıklarına da bakmak gerekir.
Batarya Kapasitesi Neden Önemlidir?
Elektrikli araçlarda batarya kapasitesi genellikle kWh (kilowatt-saat) cinsinden ifade edilir.
Örneğin 60 kWh kapasiteli bir batarya, 80 kWh kapasiteli bir bataryadan daha az enerji depolar.
Ancak büyük batarya her zaman daha iyi anlamına gelmez.
Daha büyük bir batarya:
-
Daha uzun menzil sağlayabilir.
-
Aracın ağırlığını artırabilir.
-
Satın alma maliyetini yükseltebilir.
-
Şarj süresini artırabilir.
Üstelik aynı kapasitedeki iki farklı bataryaya sahip araç aynı menzili sunmayabilir.
Menzili etkileyen faktörler arasında aracın ağırlığı, aerodinamik yapısı, elektrik motorunun verimliliği, lastikler, hava sıcaklığı, sürüş hızı ve klima kullanımı bulunur.
Bu nedenle elektrikli araç karşılaştırırken yalnızca batarya kapasitesine bakmak doğru değildir.
Elektrikli Araç Kaç Kilometre Menzile Sahip Olmalı?
Bunun herkes için geçerli tek bir cevabı yoktur.
Her gün kısa mesafeler kullanan ve evinde şarj imkânı bulunan bir sürücünün 600 kilometre menzilli bir araca ihtiyacı olmayabilir.
Örneğin her gün 40–60 kilometre kullanan ve aracını gece evinde şarj edebilen bir kişi için daha küçük bataryalı bir araç yeterli olabilir.
Buna karşılık sık sık şehirler arası yolculuk yapan bir sürücü için menzil çok daha önemli hale gelir.
Burada önemli olan aracın katalogdaki menzilinden ziyade sizin gerçek kullanımınızda ne kadar menzil sunacağıdır.
Katalog Menziline Tek Başına Güvenmeyin
Elektrikli araçların üretici tarafından açıklanan menzil değerleri farklı modelleri karşılaştırmak için önemlidir. Ancak gerçek kullanım menzili her zaman katalogdaki değerle aynı olmayabilir.
Menzili azaltabilecek faktörler arasında:
-
Yüksek hız
-
Soğuk hava
-
Şiddetli yağmur
-
Karşıdan gelen güçlü rüzgâr
-
Sert hızlanmalar
-
Ağır yük
-
Yokuşlu yollar
-
Klima kullanımı
-
Düşük lastik basıncı
-
Kış lastikleri
-
Batarya sıcaklığı
bulunur.
Özellikle yüksek hızda uzun süre araç kullananların katalog menzilinden ziyade gerçek otoyol menzilini dikkate alması gerekir.
Elektrikli Araç Alırken Şarj İmkânını Kontrol Edin
Elektrikli araç satın almadan önce sorulması gereken en önemli sorulardan biri şudur:
“Bu aracı nerede şarj edeceğim?”
Evinizde veya iş yerinizde uygun bir şarj imkânınız varsa elektrikli araç kullanımı çok daha kolay hale gelebilir.
Gece aracınızı park ettiğiniz yerde şarj edebilmek, günlük kullanımda sürekli halka açık şarj istasyonu arama ihtiyacını önemli ölçüde azaltır.
Ancak evde şarj kurulumu yapılmadan önce elektrik tesisatının uygunluğu kontrol edilmelidir.
Standart bir prizde sürekli yüksek güçte araç şarj etmek her tesisat için uygun olmayabilir.
Kablo kesiti, sigorta, kaçak akım koruması, topraklama, devre kapasitesi ve şarj cihazının özellikleri profesyonel şekilde değerlendirilmelidir.
AC ve DC Şarj Arasındaki Fark Nedir?
Elektrikli araçlarda temel olarak iki farklı şarj yöntemiyle karşılaşılır.
AC şarj, alternatif akım üzerinden gerçekleştirilir. Araç içerisindeki dahili şarj cihazı elektriği bataryanın kullanabileceği forma dönüştürür. Ev tipi ve uzun süreli park edilen yerlerdeki şarj için oldukça uygundur.
DC hızlı şarj ise doğru akımı doğrudan batarya sistemine aktararak daha yüksek şarj hızlarına ulaşabilir.
Uzun yolculuk yapanlar için DC hızlı şarj kapasitesi oldukça önemlidir.
DC Hızlı Şarj Gücüne Dikkat Edin
Elektrikli araç satın alırken yalnızca bataryanın kapasitesine bakmak yeterli değildir.
Aracın maksimum DC şarj gücü de mutlaka kontrol edilmelidir.
Örneğin iki aracın bataryası benzer kapasitede olabilir ancak birinin DC hızlı şarj kapasitesi diğerinden çok daha yüksek olabilir.
Bununla birlikte sadece “maksimum şarj gücü” değerine bakmak da yeterli değildir.
Şunlar da önemlidir:
-
Şarj gücünün ne kadar süre korunabildiği
-
Batarya doluluk oranına göre şarj hızının değişimi
-
Batarya sıcaklığı
-
Batarya ön koşullandırması
-
Şarj eğrisi
-
Kullanılan şarj istasyonunun gücü
Bir aracın kısa süreli olarak çok yüksek şarj gücüne ulaşması, tüm şarj işlemi boyunca aynı gücü koruduğu anlamına gelmez.
Şarj Eğrisi Nedir?
Şarj eğrisi, bataryanın doluluk oranı arttıkça şarj gücünün nasıl değiştiğini gösterir.
Birçok elektrikli araçta batarya düşük doluluk seviyesindeyken daha yüksek şarj gücü kullanılabilir.
Batarya doldukça şarj gücü kademeli olarak düşürülür.
Bu nedenle yüzde 10'dan yüzde 80'e kadar şarj etmek ile yüzde 80'den yüzde 100'e kadar şarj etmek aynı süreyi gerektirmez.
Uzun yolculuklarda yüzde 100'e ulaşmayı beklemek yerine daha kısa sürelerde yüksek oranda enerji kazanarak yola devam etmek çoğu durumda daha verimli olabilir.
Evde Şarj Cihazı Gerekli mi?
Elektrikli araç sahibi olan ve uygun park alanına sahip sürücüler için evde şarj önemli bir avantajdır.
Ev tipi standart priz ile araç şarj etmek mümkün olabilir ancak özel olarak kurulmuş bir AC şarj cihazı daha yüksek ve kontrollü şarj gücü sağlayabilir.
Bununla birlikte elektrik tesisatının kapasitesi mutlaka kontrol edilmelidir.
Uygun olmayan bir elektrik hattına yüksek güçlü şarj cihazı bağlamak güvenlik sorunlarına yol açabilir.
Kamuya Açık Şarj İstasyonları Yeterli mi?
Elektrikli araç satın almadan önce günlük güzergâhlarınız üzerindeki şarj istasyonlarını incelemek önemlidir.
Ancak yalnızca istasyon sayısına bakmak doğru değildir.
Şunları da kontrol etmek gerekir:
-
İstasyonların konumu
-
AC veya DC olması
-
Şarj güçleri
-
Şarj soketi uyumluluğu
-
İstasyonların güvenilirliği
-
Ödeme yöntemleri
-
Mobil uygulama desteği
-
Yoğun saatlerdeki kullanılabilirlik
-
Şarj maliyetleri
Özellikle şehirler arası yolculuk yapıyorsanız şarj altyapısının güzergâh üzerindeki dağılımı büyük önem taşır.
Batarya Garantisi Neden Çok Önemli?
Elektrikli aracın en pahalı parçalarından biri yüksek voltajlı bataryadır.
Bu nedenle araç satın alırken batarya garantisi mutlaka incelenmelidir.
Sadece garanti süresine bakmak yeterli değildir.
Şunları da öğrenmek gerekir:
-
Garanti süresi
-
Kilometre sınırı
-
Minimum batarya kapasitesi garantisi
-
Hangi batarya parçalarının garanti kapsamında olduğu
-
Garanti şartları
-
İkinci el sahibine garanti aktarımı
-
Batarya arızasında uygulanacak prosedür
Özellikle ikinci el elektrikli araç alırken kalan batarya garantisi satın alma kararını önemli ölçüde etkileyebilir.
İkinci El Elektrikli Araç Alırken Batarya Sağlığı Nasıl Kontrol Edilir?
İkinci el elektrikli araç alırken sadece kilometreye ve kaporta durumuna bakmak yeterli değildir.
Bataryanın sağlık durumu da kontrol edilmelidir.
Mümkünse:
-
Batarya sağlık raporu
-
Batarya kapasitesi
-
Şarj davranışı
-
AC şarj testi
-
DC hızlı şarj testi
-
Arıza kayıtları
-
Batarya yönetim sistemi verileri
incelenmelidir.
Yüksek kilometreli bir elektrikli aracın bataryası mutlaka kötü durumda olacak diye bir kural yoktur.
Aynı şekilde düşük kilometreli bir aracın bataryasının kesinlikle kusursuz olduğu da söylenemez.
Bu nedenle batarya durumu mümkün olduğunca teknik olarak değerlendirilmelidir.
Batarya Kimyası Neden Önemlidir?
Elektrikli araçlarda farklı batarya kimyaları kullanılabilir.
Bunlardan biri nikel bazlı lityum iyon bataryalar, diğeri ise LFP (Lityum Demir Fosfat) bataryalardır.
Farklı batarya kimyalarının:
-
Enerji yoğunluğu
-
Ağırlığı
-
Şarj karakteristiği
-
Sıcaklık performansı
-
Maliyeti
-
Uzun süreli dayanıklılığı
-
Şarj alışkanlıkları
açısından farklı özellikleri olabilir.
Bu nedenle internette görülen genel “elektrikli araç bataryası şu şekilde şarj edilmelidir” türündeki tavsiyeler her araç için geçerli olmayabilir.
En doğru yaklaşım, aracın üreticisinin batarya ve şarj önerilerine uymaktır.
Hızlı Şarj Bataryaya Zarar Verir mi?
DC hızlı şarj, elektrikli araçların en önemli teknolojilerinden biridir. Ancak hızlı şarjın batarya üzerindeki etkisi “her zaman zararlıdır” şeklinde basit bir ifadeyle açıklanamaz.
Modern elektrikli araçlarda batarya yönetim sistemi; sıcaklık, doluluk oranı ve diğer parametrelere göre şarj gücünü kontrol eder.
Bununla birlikte günlük kullanımda evde AC şarj imkânı bulunan bir sürücünün her seferinde yüksek güçlü DC şarja ihtiyaç duyması gerekmez.
DC hızlı şarj özellikle uzun yolculuklarda büyük avantaj sağlar.
Soğuk Hava Elektrikli Araç Menzilini Etkiler mi?
Evet.
Düşük sıcaklıklar elektrikli araçların menzilini ve şarj performansını etkileyebilir.
Soğuk havalarda bataryanın verimliliği düşebilir. Ayrıca kabini ısıtmak için ekstra enerji harcanır.
Batarya çok soğuksa hızlı şarj performansı da düşebilir.
Bu nedenle soğuk iklimlerde elektrikli araç satın alırken şu özelliklere dikkat etmek faydalıdır:
-
Batarya ön koşullandırma sistemi
-
Isı pompası
-
Batarya termal yönetimi
-
Koltuk ısıtma
-
Direksiyon ısıtma
-
Uzaktan klima kontrolü
-
Verimli kabin ısıtma sistemi
Isı Pompası Önemli mi?
Soğuk bölgelerde yaşayan sürücüler için ısı pompası önemli bir özellik olabilir.
Elektrikli araçlarda kabin ısıtması için harcanan enerji doğrudan menzili etkileyebilir.
Isı pompası, uygun koşullarda kabini daha verimli şekilde ısıtmaya yardımcı olabilir.
Bu nedenle özellikle kış aylarının sert geçtiği bölgelerde elektrikli araç seçerken ısı pompası olup olmadığı kontrol edilebilir.
Elektrikli Araçta Enerji Tüketimine Bakın
Menzil kadar önemli bir diğer değer de enerji tüketimidir.
İki aracın batarya kapasitesi ve menzili birbirine yakın olabilir ancak bir araç kilometre başına daha az elektrik tüketebilir.
Daha verimli bir elektrikli araç:
-
Daha düşük şarj maliyeti
-
Daha iyi otoyol menzili
-
Daha düşük enerji tüketimi
-
Aynı batarya kapasitesiyle daha fazla kullanım
sağlayabilir.
Bu nedenle araç karşılaştırırken batarya kapasitesi ve menzilin yanında kWh/100 km tüketim değerine de bakmak gerekir.
Tek Motorlu mu, Çift Motorlu mu?
Elektrikli araçlarda farklı aktarma düzenleri kullanılabilir.
Tek motorlu araçlar ön veya arka tekerleklerden çekiş sağlayabilir.
Çift motorlu araçlarda ise genellikle bir motor ön aksta, diğer motor arka aksta bulunur.
Çift motorlu sistemler:
-
Daha yüksek performans
-
Daha güçlü hızlanma
-
Daha iyi çekiş
-
Dört tekerlekten çekiş
gibi avantajlar sağlayabilir.
Ancak daha fazla performans ve motor sistemi enerji tüketimini de artırabilir.
Bu nedenle sadece “çift motor daha iyi” şeklinde değerlendirme yapmak doğru değildir.
Lastik Boyutuna Dikkat Edin
Elektrikli araçlarda büyük jantlar estetik açıdan cazip olabilir ancak menzil ve kullanım maliyetleri üzerinde etkili olabilir.
Büyük jantlar:
-
Daha pahalı lastikler
-
Daha yüksek lastik maliyeti
-
Darbe hasarı riskinde artış
-
Daha sert sürüş
-
Bazı durumlarda daha yüksek enerji tüketimi
anlamına gelebilir.
Elektrikli araç satın alırken lastik ebatlarını ve piyasadaki lastik fiyatlarını da kontrol etmek faydalıdır.
Rejeneratif Frenleme Nedir?
Elektrikli araçların önemli özelliklerinden biri rejeneratif frenleme sistemidir.
Araç yavaşlarken elektrik motoru jeneratör gibi çalışabilir ve aracın hareket enerjisinin bir bölümünü elektrik enerjisine dönüştürerek bataryaya geri gönderebilir.
Böylece normal fren sisteminin kullanımı azaltılabilir.
Bazı elektrikli araçlarda güçlü rejeneratif frenleme sayesinde tek pedal sürüşü mümkün olur. Sürücü gaz pedalını bıraktığında araç belirgin şekilde yavaşlar.
Bazı modeller ise geleneksel fren hissine daha yakın çalışır.
Bu nedenle elektrikli araç satın almadan önce mutlaka test sürüşü yapılması önerilir.
Test Sürüşünde Nelere Dikkat Edilmeli?
Elektrikli araç test edilirken sadece hızlanmasına bakmak yeterli değildir.
Şunları da deneyin:
-
Gaz pedalı tepkisi
-
Rejeneratif frenleme
-
Fren pedalı hissi
-
Direksiyon
-
Süspansiyon
-
Yol sesi
-
Koltuk konforu
-
Sürüş pozisyonu
-
Görüş açıları
-
Multimedya sistemi
-
Navigasyon
-
Şarj ekranları
-
Sürüş destek sistemleri
Mümkünse Eco, Normal ve Sport gibi farklı sürüş modlarını da deneyin.
Elektrikli Araçlarda Yazılım Neden Önemlidir?
Elektrikli araçlarda yazılım, geleneksel otomobillere kıyasla çok daha merkezi bir role sahiptir.
Yazılım;
-
Batarya yönetimi
-
Şarj
-
Enerji tüketimi
-
Termal yönetim
-
Rejeneratif frenleme
-
Motor kontrolü
-
Sürüş destek sistemleri
-
Multimedya
-
Navigasyon
gibi birçok sistemi yönetebilir.
Bu nedenle satın alacağınız aracın yazılım desteği de önemlidir.
Üreticinin güncellemeleri nasıl sunduğunu ve önemli güncellemelerin uzaktan mı yoksa servis üzerinden mi yapıldığını öğrenmek faydalı olur.
Navigasyon ve Şarj Planlama Özelliklerini Kontrol Edin
Elektrikli araçlarda navigasyon sistemi yalnızca yol tarifi vermek için kullanılmaz.
Bazı araçlar yolculuk sırasında:
-
Tahmini batarya yüzdesini hesaplayabilir.
-
Şarj istasyonları önerebilir.
-
Şarj molalarını planlayabilir.
-
Hızlı şarj istasyonuna yaklaşırken bataryayı ön koşullandırabilir.
Özellikle uzun yol yapan sürücüler için bu özellikler oldukça önemlidir.
Elektrikli Araçların Bakımı Var mı?
Elektrikli araçlar bakım gerektirmeyen araçlar değildir.
Ancak klasik içten yanmalı motorlu araçlara göre bazı rutin bakım işlemleri ortadan kalkar.
Örneğin tam elektrikli araçlarda:
-
Motor yağı
-
Motor yağı filtresi
-
Bujiler
-
Yakıt enjektörleri
-
Yakıt pompası
-
Egzoz sistemi
gibi klasik sistemler bulunmaz.
Buna rağmen elektrikli araçlarda:
-
Lastikler
-
Fren sistemi
-
Süspansiyon
-
Direksiyon sistemi
-
Klima
-
Kabin filtresi
-
Soğutma sistemi
-
12 volt akü
-
Yüksek voltaj sistemi
-
Elektronik kontrol üniteleri
gibi parçaların bakım ve kontrolleri devam eder.
12 Volt Aküyü Unutmayın
Elektrikli araçlarda yüksek voltajlı ana bataryanın yanında genellikle 12 voltluk yardımcı bir akü de bulunur.
Bu akü çeşitli elektronik sistemlerin çalıştırılmasında ve aracın elektrik sistemlerinin devreye alınmasında görev yapar.
Dolayısıyla yüksek voltajlı bataryanın şarjı dolu olsa bile 12 voltluk aküde sorun olması aracın normal şekilde çalışmasını engelleyebilir.
Bu nedenle elektrikli araç bakımında yalnızca büyük çekiş bataryasına odaklanmak doğru değildir.
İkinci El Elektrikli Araç Alırken Nelere Bakılmalı?
İkinci el elektrikli araç satın alırken klasik araç kontrollerine ek olarak batarya ve şarj sistemi de incelenmelidir.
Özellikle:
-
Batarya sağlık durumu
-
Şarj performansı
-
AC şarj
-
DC hızlı şarj
-
Şarj soketi
-
Şarj kablosu
-
Batarya garantisi
-
Servis geçmişi
-
Arıza kayıtları
-
12 volt akü
-
Yazılım durumu
-
Lastikler
-
Frenler
-
Süspansiyon
-
Alt takım
-
Batarya muhafazası
kontrol edilmelidir.
Elektrikli araçlarda büyük batarya genellikle aracın alt kısmına yerleştirildiği için aracın alt tarafında ciddi darbe veya hasar bulunup bulunmadığı özellikle önemlidir.
Kazalı Elektrikli Araç Alınır mı?
Ciddi kazaya karışmış elektrikli araçlarda daha dikkatli olmak gerekir.
Özellikle yüksek voltajlı bataryanın bulunduğu bölge darbe aldıysa batarya muhafazası, elektrik bağlantıları, soğutma sistemi ve yüksek voltaj bileşenleri kontrol edilmelidir.
Bu nedenle ağır hasarlı veya ciddi kazalı bir elektrikli araç satın alınmadan önce yüksek voltajlı sistemler konusunda uzman bir teknisyen tarafından incelenmesi daha güvenli olur.
Düşük fiyat her zaman avantaj anlamına gelmez.
Yeni mi, İkinci El mi Elektrikli Araç Almalı?
Bu tamamen bütçeye ve kullanım şekline bağlıdır.
Yeni bir elektrikli araç:
-
Daha uzun garanti
-
Yeni batarya teknolojisi
-
Daha güncel yazılım
-
Daha gelişmiş şarj teknolojisi
-
Üretici desteği
gibi avantajlar sağlayabilir.
İkinci el bir elektrikli araç ise daha düşük satın alma maliyeti sunabilir.
Ancak ikinci elde batarya sağlığı, garanti süresi ve şarj performansı çok daha dikkatli incelenmelidir.
Elektrikli Araç Almadan Önce En Önemli Soru Nedir?
Elektrikli araç satın alırken kendinize şu soruyu sormak çoğu teknik özellikten daha önemlidir:
“Bu araç benim günlük kullanım şeklime uygun mu?”
Evde şarj imkânınız varsa ve günlük kullanım mesafeniz belliyse orta kapasitedeki bir batarya bile yeterli olabilir.
Ancak sık sık uzun yol yapıyorsanız DC hızlı şarj kapasitesi, şarj eğrisi ve güzergâh üzerindeki şarj istasyonları çok daha önemli hale gelir.
Elektrikli Araç Alırken Kontrol Listesi
Batarya
-
Batarya kapasitesi
-
Batarya kimyası
-
Batarya sağlık durumu
-
Batarya garantisi
-
Termal yönetim
Menzil
-
Katalog menzili
-
Gerçek kullanım menzili
-
Otoyol menzili
-
Kış performansı
Şarj
-
AC şarj gücü
-
DC hızlı şarj gücü
-
Şarj eğrisi
-
Şarj soketi
-
Evde şarj imkânı
-
Kamuya açık şarj altyapısı
Araç
-
Motor sayısı
-
Çekiş sistemi
-
Performans
-
Lastik ve jant ölçüleri
-
Süspansiyon
-
İç mekân
-
Bagaj kapasitesi
Teknoloji
-
Navigasyon
-
Yazılım güncellemeleri
-
Sürüş destek sistemleri
-
Batarya ön koşullandırma
-
Isı pompası
-
Akıllı telefon bağlantısı
Sahiplik maliyetleri
-
Sigorta
-
Lastik maliyeti
-
Servis ağı
-
Garanti
-
İkinci el değeri
-
Elektrik maliyeti
-
Bakım giderleri
Elektrikli Araç Size Uygun mu?
Elektrikli araç, kullanım alışkanlıkları uygun olan sürücüler için oldukça başarılı bir seçenek olabilir.
Özellikle evde veya iş yerinde şarj imkânı bulunan, günlük kullanım mesafesi belli olan, sessiz ve yumuşak sürüş isteyen kişiler için elektrikli araçlar önemli avantajlar sunar.
Buna karşılık evde şarj imkânı olmayan, sürekli uzun yol yapan veya şarj altyapısının yetersiz olduğu bölgelerde yaşayan kullanıcıların satın alma öncesinde daha ayrıntılı planlama yapması gerekir.
Sonuç
Elektrikli araç satın almak, yalnızca batarya kapasitesi veya menzil değerine bakarak karar verilecek bir konu değildir.
Batarya sağlığı, gerçek menzil, AC ve DC şarj performansı, şarj altyapısı, evde şarj imkânı, kış koşullarındaki performans, ısı pompası, yazılım desteği, garanti kapsamı ve ikinci el değeri birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle ikinci el elektrikli araçlarda batarya ve şarj sistemi, motor ve mekanik aksam kadar hatta bazı durumlarda daha da önemli hale gelir.
En iyi elektrikli araç, en büyük bataryaya veya en uzun katalog menziline sahip olan araç değildir. Sizin günlük kullanımınıza, şarj imkânlarınıza, yolculuk alışkanlıklarınıza, yaşadığınız iklime ve bütçenize en uygun olan araç, sizin için en doğru elektrikli araçtır.