Duymazdan Gelmemeniz Gereken 5 Araba Sesi
Otomobiller çalışırken doğal olarak birçok farklı ses çıkarır. Motorun çalışma sesi, lastiklerin yol sesi, fan sesi veya frenlerin hafif çalışma sesleri çoğu zaman normaldir.
Ancak araçta daha önce olmayan yeni bir ses ortaya çıktığında bunu görmezden gelmemek gerekir. Özellikle ses belirli bir hızda, fren yaparken, viraj dönerken, hızlanırken veya motor ısındığında ortaya çıkıyorsa önemli bir arızanın habercisi olabilir.
Bazı sesler yalnızca konforu etkileyen küçük bir sorundan kaynaklanırken, bazıları güvenliği doğrudan tehdit edebilir.
İşte aracınızdan gelen ve duymazdan gelmemeniz gereken 5 önemli ses.
1- Sürüş Esnasında Tekerlekten Gelen Cıvıltı ve Uğultu Sesleri
Tekerlek bölgesinden gelen cıvıltı, uğultu, sürtünme veya dönmeye bağlı seslerin birçok farklı nedeni olabilir.
Özellikle ses aracın hızı arttıkça yükseliyor ve araç yavaşladıkça azalıyorsa tekerlek rulmanı veya porya rulmanı kontrol edilmelidir.
Rulman arızalarında ses bazen sürekli duyulabilir, bazen de belirli hızlarda daha belirgin hale gelebilir. Duvar, bariyer veya başka bir araç gibi sesin yansımasını sağlayan bir nesnenin yanından geçerken uğultunun daha keskin duyulması da mümkündür.
Ancak her tekerlek sesi rulmandan kaynaklanmaz.
Fren balataları, fren diskleri, lastikler, çamurluk içindeki parçalar veya gevşemiş bağlantılar da benzer seslere neden olabilir.
Özellikle nemli havalarda veya araç uzun süre park halinde kaldığında fren disklerinde yüzeysel pas oluşması, ilk hareketlerde hafif sürtünme seslerine yol açabilir. Bu ses kısa süre içerisinde ortadan kalkıyorsa genellikle ciddi bir problem olmayabilir.
Bununla birlikte sürekli devam eden veya giderek artan bir tekerlek sesi mutlaka kontrol edilmelidir.
Virajlarda ortaya çıkan belirtiler de önemlidir. Rulman sorunlarında viraj yönüne göre sesin şiddeti değişebilir.
Tekerlek bölgesinden gelen sesle birlikte tekerlekte boşluk, titreşim veya anormal lastik aşınması varsa aracın daha fazla kullanılmadan kontrol edilmesi gerekir.
Sadece Dönüşlerde Gelen “Tık Tık” Sesi
Ses yalnızca direksiyon çevrildiğinde ve özellikle düşük hızda keskin dönüşler sırasında “tık tık” veya “tak tak” şeklinde geliyorsa aks kafaları kontrol edilmelidir.
Özellikle dış aks kafası arızalarında tam direksiyon kırılmış durumdayken hızlanma sırasında ritmik tıkırtılar duyulabilir.
Bu tür bir ses rulman uğultusundan farklıdır ve aks mafsalı, körük veya bağlantı elemanlarıyla ilgili bir soruna işaret edebilir.
2- Fren Yaparken Gelen Kazıma ve Sürtünme Sesleri
Fren sisteminden gelen her ses arıza anlamına gelmez. Bazı fren balataları özellikle soğukken veya nemli havalarda hafif gıcırtı yapabilir.
Ancak fren yaparken sürekli gelen metalik kazıma veya sürtünme sesi kesinlikle ihmal edilmemelidir.
Fren balataları tamamen aşındığında balatanın metal taşıyıcı kısmı fren diskine temas etmeye başlayabilir. Bu durumda yalnızca balata değil, fren diski de zarar görebilir.
Başlangıçta yalnızca balata değişimiyle çözülebilecek bir problem, geciktirildiğinde disklerin de değiştirilmesini gerektirebilir.
Daha da önemlisi, fren sistemindeki bir sorun aracın güvenli şekilde durma mesafesini ve frenleme performansını etkileyebilir.
Frenlerden gelen şu belirtilere dikkat edin:
-
Fren yaparken metalik kazıma sesi
-
Fren pedalında titreşim
-
Direksiyonda fren sırasında titreme
-
Fren mesafesinin uzaması
-
Aracın fren sırasında bir tarafa çekmesi
-
Fren pedalının normalden farklı hissettirmesi
-
Frenlerden yanık veya aşırı ısınmış balata kokusu
Özellikle metal metale sürtme şeklinde bir ses duyuyorsanız aracı kullanmaya devam etmek yerine fren sistemini mümkün olan en kısa sürede kontrol ettirin.
3- Motor Bölmesinden Gelen Tıslama Sesleri
Motor bölmesinden gelen tıslama sesi, özellikle motor sıcakken veya araç stop edildikten hemen sonra duyuluyorsa dikkat edilmesi gereken bir belirtidir.
Bunun nedenlerinden biri soğutma sistemindeki basınç veya soğutma sıvısı kaçağı olabilir.
Motor aşırı ısındığında soğutma sistemindeki basınç yükselir. Sistemde bir hortum, bağlantı, radyatör, genleşme kabı veya başka bir parçada problem varsa tıslama sesi duyulabilir.
Bu durumda ilk olarak hararet göstergesini kontrol edin.
Motor sıcaklığı normalden yüksekse veya hararet uyarısı varsa sürüşe devam etmek doğru değildir.
Özellikle motor bölmesinden buhar çıkıyorsa aracı güvenli bir yerde durdurmak gerekir.
Sıcak Soğutma Sistemini Açmayın
Motor aşırı sıcakken radyatör kapağını veya basınçlı soğutma sıvısı haznesinin kapağını açmayın.
Sistemdeki sıcak sıvı ve buhar basınç altında olabilir ve kapak açıldığında ciddi yanıklara neden olabilir.
Motorun yeterince soğumasını beklemek gerekir.
Soğutma sıvısı seviyesinin düşük olması durumunda da yalnızca sıvı ekleyip yola devam etmek sorunu çözmez. Eğer sistemde kaçak varsa eklenen sıvı kısa süre içerisinde tekrar eksilebilir.
Kaçak;
-
Radyatörden
-
Hortumlardan
-
Hortum bağlantılarından
-
Su pompasından
-
Termostat gövdesinden
-
Genleşme kabından
-
Radyatör kapağından
-
Kalorifer sisteminden
kaynaklanabilir.
Kaçak giderici ürünler bazı küçük sızıntılarda geçici olarak yardımcı olabilir, ancak bunlar büyük bir kaçağın kalıcı çözümü değildir. Kaçağın kaynağı bulunmalı ve arızalı parça gerektiğinde değiştirilmelidir.
4- Motordan Gelen Tıkırtı, Vuruntu ve Metalik Sesler
Motor sesleri konusunda özellikle dikkatli olmak gerekir. Çünkü motor içerisinden gelen bazı metalik sesler ciddi ve pahalı arızaların habercisi olabilir.
Örneğin motorun üst kısmından gelen düzenli bir tıkırtı, motor yağlama sistemi, supap mekanizması, hidrolik iticiler veya başka bir üst motor bileşeniyle ilgili olabilir.
Motor yağı seviyesi düşükse veya yağ basıncı yeterli değilse motorun bazı parçaları yeterince yağlanamayabilir.
Bu nedenle motor bölmesinden yeni bir tıkırtı duyduğunuzda ilk kontrollerden biri motor yağ seviyesidir.
Aracı düz bir zeminde park edin, motoru durdurun ve birkaç dakika bekleyin. Daha sonra üreticinin önerdiği yönteme göre yağ seviyesini kontrol edin.
Seviye düşükse uygun motor yağını kullanarak gerekli seviyeye getirin. Ancak yağı gereğinden fazla doldurmayın.
Ayrıca motorun altında veya çevresinde yağ kaçağı olup olmadığı kontrol edilmelidir.
Yağ Basıncı Uyarısı Varsa Daha Fazla Beklemeyin
Motor yağ basıncı uyarı lambası yanıyorsa veya yağlama sistemiyle ilgili ciddi bir şüphe varsa aracı kullanmaya devam etmek doğru değildir.
Düşük yağ basıncı;
-
Yağ pompası arızası
-
Yağ eksikliği
-
Yağ filtresi problemi
-
Yağ kanallarındaki sorunlar
-
Motor içerisindeki aşınma
gibi nedenlerden kaynaklanabilir.
Yağ basıncının uzun süre düşük kalması yataklar, eksantrik mili ve diğer motor parçalarında ciddi hasara neden olabilir.
Motorun alt kısmından gelen daha ağır, derin ve metalik vuruntu sesleri de özellikle önemlidir. Krank yatakları veya diğer iç motor parçalarındaki aşınmalar böyle seslere neden olabilir.
Hızlanırken Gelen Vuruntu Sesi
Ses yalnızca hızlanırken, yokuş çıkarken veya motor yük altındayken ortaya çıkıyorsa farklı bir problem söz konusu olabilir.
Motor vuruntusu veya detonasyon; düşük oktanlı yakıt, yüksek motor sıcaklığı, yanma odasındaki karbon birikintileri, ateşleme zamanlaması, hava-yakıt karışımı, EGR sistemi veya vuruntu sensörü gibi birçok faktörle ilişkili olabilir.
Modern motorlarda motor yönetim sistemi vuruntuyu algılayarak ateşleme zamanlamasını değiştirebilir. Ancak sürekli tekrarlayan vuruntu sesi yine de araştırılmalıdır.
5- Sürüş Esnasında Egzozdan Gelen Bağırtı ve Uğultu
Araç hızlanırken normalden çok daha yüksek bir egzoz sesi çıkarmaya başladıysa egzoz sisteminde kaçak veya hasar olabilir.
Özellikle aracın altından gelen;
-
Derin uğultu
-
Patırtı
-
Bağırtı
-
Üfleme sesi
-
Metalik titreşim
-
Hızlanırken artan egzoz sesi
egzoz borusu, bağlantılar, susturucu, katalitik konvertör veya diğer egzoz parçalarının kontrol edilmesini gerektirebilir.
Egzoz sistemindeki küçük bir kaçak bile zaman içerisinde büyüyebilir.
Ancak egzoz kaçağının asıl önemli tarafı yalnızca gürültü değildir.
Egzoz Gazı Kabine Giriyorsa Ciddi Tehlike Vardır
Egzoz gazları karbon monoksit (CO) dahil olmak üzere insan sağlığı açısından tehlikeli gazlar içerir.
Karbon monoksit renksiz ve kokusuz bir gazdır. Bu nedenle araç içerisinde fark edilmeden birikebilir.
Egzoz sistemindeki bir kaçak, özellikle kabin veya havalandırma sistemi yakınındaysa egzoz gazlarının araç içerisine ulaşmasına neden olabilir.
Karbon monoksit maruziyeti baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, halsizlik, kafa karışıklığı ve bilinç kaybı gibi ciddi belirtilere neden olabilir ve yüksek seviyelerde ölümcül olabilir.
Bu nedenle araç içerisinde egzoz kokusu hissediyorsanız veya egzoz sisteminden şüpheleniyorsanız aracı kullanmaya devam etmek yerine sistemi kontrol ettirin.
Her Yeni Ses Arıza Anlamına Gelmez
Aracınızdan gelen her sesin büyük bir arıza olduğu düşünülmemelidir.
Örneğin;
-
Yağmur sonrası frenlerde hafif sürtünme
-
Soğuk havada fren balatalarının kısa süreli gıcırtısı
-
Motorun normal çalışma sesleri
-
Klima veya radyatör fanının devreye girmesi
-
Lastiklerin farklı asfalt yüzeylerindeki yol sesi
normal olabilir.
Burada önemli olan sesin yeni olup olmadığı, ne zaman ortaya çıktığı ve zaman içerisinde değişip değişmediğidir.
Bir ses daha önce hiç yokken ortaya çıktıysa ve giderek artıyorsa kontrol ettirmek en doğru yaklaşımdır.
Aracınızdan Gelen Sesleri Tanımayı Öğrenin
Bir otomobilin çıkardığı sesler aslında sürücüye önemli bilgiler verebilir.
Tekerlekten gelen uğultu rulman veya lastik problemini, dönüşteki tıkırtı aks mafsalını, fren sırasında metalik kazıma sesi fren sistemini, motor bölmesindeki tıslama soğutma sistemi problemini ve anormal motor vuruntusu ise motor içerisindeki veya yanma sistemindeki bir problemi işaret edebilir.
Önemli olan sesi duyduğunuz anda panik yapmak değil, sesi ne zaman ve hangi koşullarda duyduğunuzu doğru şekilde tespit etmektir.
Ses hızla birlikte mi artıyor? Fren yapınca mı ortaya çıkıyor? Sadece virajda mı duyuluyor? Motor soğukken mi, sıcakken mi geliyor? Hızlanırken mi oluşuyor?
Bu bilgiler arızanın doğru teşhis edilmesini oldukça kolaylaştırabilir.
Küçük Bir Ses Büyük Bir Masrafı Önleyebilir
Otomobillerde birçok ciddi arıza bir anda ortaya çıkmaz. Çoğu zaman araç daha önce ses, titreşim, koku, performans kaybı veya başka bir belirtiyle sürücüyü uyarır.
Bu nedenle aracınızdan gelen yeni ve anormal sesleri görmezden gelmeyin.
Özellikle fren, direksiyon, tekerlek, motor sıcaklığı, yağ basıncı ve egzoz sistemiyle ilgili seslerde gecikmeden profesyonel kontrol yaptırmak hem güvenliğiniz hem de onarım maliyetinin büyümemesi açısından önemlidir.
Bazen birkaç dakikalık bir kontrol, ileride oluşabilecek çok daha büyük bir tamir masrafını önleyebilir.
Ko|ay
15-12-2020 | AnkaraArabayı çalıştırınca harıltı çatırtı gibi garip sesler geliyor neden olabilir? Tamire götürüyoruz sorun giderildi diyor tekrardan aynı ses hata lambası yanıyor teşekkürler.